Αναζήτηση στο ιστολόγιο

Παρασκευή, 30 Αυγούστου 2013

Ζέα

Όνομα: Ζέα, ζειά, όλυρα, αγριοσίταρο
Αγγλικά: Spelt
Γαλλικά: 'Epeautre
Γερμανικά:Dinkel

Ζέα
Πηγή 


Τί είναι η ζέα

Η ζέα ή ζειά (triticum spelta) είναι μία ποικιλία σιταριού. Καλλιεργείται  στην Ευρώπη από την αρχαιότητα. Αναφορές σε αυτήν απαντώνται σε κείμενα του Γαληνού, του Ιπποκράτη, αλλά και του Ομήρου. Μοιάζει πολύ με το σιτάρι, αλλά έχει πιο μακρύ και λεπτό στάχυ. Από τη ζέα μπορούν να παραχθούν ψωμί και άλλα αρτοσκευάσματα, ζυμαρικά καθώς και οινοπνευματώδη ποτά (βότκα, μπύρα). (1)(2),(4), (5)

Συχνά η ζέα συγχέεται με το σιτηρό emmer (Triticum dicoccum), ένα παρόμοιο αλλά διαφορετικό είδος σίτου.(3)

Αν και για πολύ καιρό, θεωρούνταν κατάλληλη μόνο για ζωοτροφή, τα τελευταία χρόνια η καλλιέργεια ζέας έχει γίνει και πάλι δημοφιλής, αφενός χάρη στη μειωμένη ανάγκη για χρήση λιπασμάτων, αφετέρου χάρη στη θρεπτική της αξία.(1) (7)
Nutritional value of spelt

Ζέα και σιτάρι: διαφορές

Καθώς ανήκει στην οικογένεια των σιτηρών, η θρεπτική της αξία είναι παρόμοια με του σιταριού. Υπάρχουν ωστόσο μερικές αξιοσημείωτες διαφορές. Σε σχέση με το κοινό σιτάρι, η ζέα έχει λιγότερα  κορεσμένα λίπη και αντίθετα  έχει περισσότερες πρωτεΐνες,  διαλυτές φυτικές ίνες και μονοακόρεστα λιπαρά οξέα. Επίσης, σύμφωνα με ορισμένες μετρήσεις η ζέα φαίνεται να περιέχει υψηλότερες ποσότητες χαλκού, μαγγάνιου, ψευδάργυρου και κοβαλτίου και άλλων ιχνοστοιχείων. Τέλος θεωρείται πιο εύπεπτη. (6),(7),(8),(9), (10)  

Στον παρακάτω πίνακα, από  έρευνα που δημοσιεύτηκε το 2007 στο επιστημονικό περιοδικό "Food Chemistry", βλέπουμε τη σύγκριση μεταξύ μακροθρεπτικών στοιχείων  σιτάλευρου, αλευριού ζέας, ψωμιού από σιτάλευρο και ψωμιού από αλεύρι ζέας. (9) Με τους κόκκινους κύκλους έχουν επισημανθεί οι αξιοσημείωτες διαφορές .

Από την  ίδια έρευνα, προκύπτει ότι ο  γλυκαιμικός δείκτης (Γ.Δ.) αλλά και η αίσθηση κορεσμού του ψωμιού από ζέα δε διαφέρει σημαντικά από αυτή του σταρένιου ψωμιού (Γ.Δ> ψωμιού από ζέα:93 ΓΔ σταρένιου :100).


Μύθοι

Υπάρχει μία  κοινή πεποίθηση ότι η ζέα είναι ελεύθερη γλουτένης, αλλά είναι ανακριβής. Στην πραγματικότητα περιέχει μέτριας ποιότητας γλουτένη (δείκτης γλουτένης: 48,9%), γι' αυτό και είναι καλό να μην καταναλώνεται  από άτομα που πάσχουν από κοιλιοκάκη. (8), (11)


Άλλος σχετικός μύθος που συνοδεύει τη ζέα στην εγχώρια αρθρογραφία είναι ότι έχει απαγορευθεί η καλλιέργεια της στην Ελλάδα από τον Ελευθέριο Βενιζέλο, και μάλιστα μετά από "εντολή" ξένων παραγόντων. Η αρχική αναφορά αυτού του μύθου γίνεται στο βιβλίο του στρατηγού και συγγραφέα Γεώργιου Αϋφαντή , "Ο ιστορικός εμπαιγμός, ξετυλίγοντας το κουβάρι της απάτης", η οποία έχει πλειστάκις αναπαραχθεί στο διαδίκτυο. Αυτό που ουδέποτε έχει αναπαραχθεί είναι πηγές που να αποδεικνύουν την αλήθεια των γραφομένων όπως το αρχικό κείμενο της νομοθεσίας, η ακριβής ημερομηνία, ο αριθμός της νομοθεσίας κλπ.


Συμπέρασμα

Η ζέα είναι ένα είδους σιτηρού, εύκολο στην καλλιέργεια και με σχετικά καλύτερη θρεπτική αξία από το κοινό σιτάρι. Δεν έχει διαφορά ως προς το θερμιδικό περιεχόμενο ή τον κορεσμό. Μπορεί να δώσει πληθώρα προϊόντων (ψωμί. ζυμαρικά, ποτά). Αναμένεται να γίνει ιδιαίτερα δημοφιλές μέσα στα επόμενα χρόνια. Δεν είναι κατάλληλη για άτομα που πάσχουν από κοιλιοκάκη.



Σχετικοί σύνδεσμοι

  1. Όλυρα - Wikipedia
  2. Spelt- Wikipedia
  3. Emmer -Wikipedia
  4. DinkelBier German Beer Insitute
  5. V-Vodka   ,   Snow Leopard Vodka
  6. 20140,Spelt, uncooked USDA Nutrient DataBase
  7. TRITICUM SPELTA – A SPECIALTY GRAIN FOR ECOLOGICAL FARMING SYSTEMS Research Journal ofAgriculturall Science, 42(I), 2010
  8. Nutritional value and baking application of spelt wheat  Acta Sci. Pol., Technol. Aliment. 7(3) 2008, 5-14
  9. Comparison of glycemic index of spelt and wheat bread in human volunteers Food Chemistry, Issue 3, 2007
  10. Nutrient Composition and Content of Antinutritional Factors in Spelt ( Triticum speltaL) Cultivars, Journal of the Science of Food and Agriculture, Volume 71, Issue 3, pages 399–404, July 1996
  11. Unsafe Gluten-free Food List(Unsafe Ingredients) Coeliac.com
  12. Ο ιστορικός εμπαιγμός-ξετυλίγοντας το κουβάρι της απάτης Γ.ΑΥΦΑΝΤΗΣ


Update 15/10/2013 : Συμπληρωματικοί σύνδεσμοι, για τη ζέα και την ιστορία της:
Η ζειά από την αρχαιότητα ως σήμερα - Ινστιτούτο Σιτηρών, Ελληνικός Γεωργικός Οργανισμός "Δήμητρα"
Ζεια, το “υπερδημητριακό” των αρχαίων Ελλήνων… που το έδιναν στα ζώα Το ιστολόγιο του Ν. Σαραντάκου
λέξεις κλειδιά: ζέα, ζεια, ζειά, ζεια,  όλυρα, ολυρα, spelt, dinkel, emmer ,triticum spelta, αγριοσίταρο, σιτάρι, ψωμί, ψωμι . γλουτένη, γλουτενη, κοιλιοκάκη, ΑΥΦΑΝΤΗΣ, zea, zeia, olyra, olira, triticum didoccum, εμερ, σπελτα, σπέλτα

Σάββατο, 3 Αυγούστου 2013

Ανάκληση αλλαντικών από τον ΕΦΕΤ για το Ε120, και η απάντηση του ΣΕΒΕΚ

Τον μήνα Ιούλιο, ο ΕΦΕΤ, με 2 δελτία τύπου (22/7/2013 και 30/7/2013) ανακάλεσε ορισμένες παρτίδες αλλαντικων προϊόντων που βρέθηκαν να φέρουν την χρωστική Ε120 χωρίς την απαραίτητη επισήμανση. Στα δελτία τύπου η Ε120 αναφέρεται ως "μη επιτρεπόμενο πρόσθετο για τα συγκεκριμένα είδη τροφίμου".

Ο Σύνδεσμος Ελληνικών Βιομηχανιών Επεξεργασίας Κρέατος εξέδωσε δελτίο τύπου σχετικά με την ύπαρξη της χρωστικής.


                                                                                                         

Δελτίο τύπου ΣΕΒΕΚ.

Με αφορμή τις πρόσφατες ανακοινώσεις του ΕΦΕΤ για τη χρήση της χρωστικής Ε 120 σε ορισμένα είδη αλλαντικών, ο ΣΕΒΕΚ ενημερώνει το καταναλωτικό κοινό ότι η χρήση της εν λόγω χρωστικής ουσίας επιτρέπεται σε μεγάλη γκάμα τροφίμων και ουδέποτε χαρακτηρίσθηκε ως επικίνδυνη ή επιβλαβής.

Η συγκεκριμένη χρωστική χρησιμοποιείται εκτός από τη βιομηχανία των προϊόντων επεξεργασίας κρέατος και σε πολλά άλλα προϊόντα διατροφής.

Η ανακοίνωση του ΕΦΕΤ αφορά σε μη ορθή επισήμανση των συγκεκριμένων προϊόντων, λόγω πρόσφατης (Ιούνιος 2013) αλλαγής της νομοθεσίας για τα πρόσθετα τροφίμων.

Ο νέος ευρωπαϊκός Κανονισμός ΕΚ/1129/2011 εξακολουθεί να επιτρέπει τη χρήση της χρωστικής Ε 120 σε μια σειρά προϊόντων, όπως τα αλλαντικά από σύγκοπτο κρέας, γεγονός που αποδεικνύει ότι δεν τίθεται θέμα ασφάλειας για τον καταναλωτή. 


                                 



Τελικά τι είναι η χρωστική Ε120; 


Coccus cacti, E120, Ε120, κοχενίλλη, καρμίνες, καρμινικό οξύ
Τα έντομα του είδους Cochineal πάνω σε Opuntia cactus (Πηγή )

Πρόκεται για μία φυσική κόκκινη χρωστική ουσία,η οποία λαμβάνεται από την εκχύλιση αποξηραμένων θυληκών εντόμων του είδους Coccus cacti. Μπορεί να χρησιμοποιηθεί σε διάφορα προϊόντα, πχ αλλαντικά, δημητριακά πρωινού, ποτά, προϊόντα ζαχαροπλαστικής και άλλα. Μπορεί να προκαλέσει υπερδραστηριότητα σε αλλεργικά άτομα. Κατά τα άλλα θεωρείται ακίνδυνη.Δεν είναι κατάλληλη για κατανάλωση από αυστηρούς χορτοφάφους (vegan) και από άτομα που η θρησκεία τους απαγορεύει την κατανάλωση εντόμων. Άλλα ονόματα:  Καρμίνη, κοχενίλη, καρμινικό οξύ.



Σχετικοί σύνδεσμοι:

  

Λέξεις κλειδιά: Ε120, E120, κοχενίλλη, κοχενίλη, καρμίνες, καρμινικό οξύ, αλλαντικά, ΕΦΕΤ, ΣΕΒΕΚ