Καφές, το θαυμαστό ρόφημα
Οι διεγερτικές του ιδιότητες, αλλά και το ιδιαίτερο άρωμά του, έχουν χαρίσει στο ρόφημα του καφέ αμέτρητους θαυμαστές ανά τους αιώνες.
Ένας από τους φανατικότερους πότες του ροφήματος στην ιστορία, ο Γάλλος συγγραφέας Honoré de Balzac (1799-1850) έγραψε γι' αυτό :
"...σπινθήρες που φωταγωγούν όλη τη διαδρομή μέχρι τον εγκέφαλο. Από εκείνη τη στιγμή, όλα βρίσκονται σε ταραχώδη κατάσταση. Οι ιδέες επιταχύνονται σαν τάγματα ενός μεγάλου στρατού στο θρυλικό πεδίο μάχης του, και ο πόλεμος μαίνεται. Μνήμες συσσωρεύονται, φωτεινές σημαίες υψώνονται. Το ιππικό της μεταφοράς αναπτύσσει υπέροχους καλπασμούς. Το πυροβολικό της λογικής πλησιάζει βιαστικά με βαγόνια που κροταλίζουν και φυσίγγια. Στη φαντασία, σκοπευτές κοιτούν και πυροβολούν. Ακολουθούν μορφές και σχήματα και χαρακτήρες. Το χαρτί απλώνεται με μελάνι-γιατί η νυχτερινή εργασία ξεκινά και ολοκληρώνεται με το χείμαρρο αυτού του μαύρου νερού, όπως μια μάχη αρχίζει και τελειώνει με μαύρη σκόνη".
Ιστορία
Το καφεόδεντρο και οι ιδιότητες του φαίνεται ότι πρώτη φορά εντοπίζονται στην Αιθιοπία. Πολλοί μύθοι συνοδεύουν την ανακάλυψη του. Σύμφωνα με τον πιο δημοφιλή ένας βοσκός παρατήρησε ότι οι κατσίκες του χοροπηδούσαν σαν τρελές μετά από την κατανάλωση των καρπών του δέντρου. Αλλού αναφέρεται ότι αρχικά χρησιμοποιούσαν τα φύλλα και όχι τον καρπό για την παρασκευή ροφήματος. Ακόμα και η προέλευση του ονόματος του καφέ είναι μυστήριο. Ίσως από το όνομα της περιοχής που ανακαλύφθηκε , Κάφα (ή Κέφα). Κατά μία άλλη εκδοχή οφείλει του όνομα του στην αραβική λέξη قهوة (qahwa) που είναι παραφθορά τμήματος της αρχικής αραβικής ονομασίας του καφέ, qahwat al-būnn, δηλαδή "κρασί του κόκκου".
Παρασκευή
Το ρόφημα του καφέ παρασκευάζεται από τα καβουρδισμένα και αλεσμένα σπέρματα του καφεόδεντρου (coffea). 25 είδη καφεόδεντρων χρησιμοποιούνται για την παρασκευή καφέ, αλλά το περισσότερο από το 90% της παραγωγής προέρχεται από 2 μόνο ποικιλίες: την Coffea arabica και την Coffea canephora (ή robusta).
Ανάλογα με τον τρόπο επεξεργασίας και παρασκευής του, ο καφές διακρίνεται σε διάφορες κατηγορίες :
Ιδιότητες
Οι διεγερτικές ιδιότητες του καφέ οφείλονται στην καφεΐνη, ένα αλκαλοειδές που διεγείρει το Κεντρικό Νευρικό Σύστημα, έχει τονωτική δράση, μειώνει την υπνηλία, έχει διουρητική δράση, βελτιώνει τη μνήμη και το συλλογισμό.Η περιεκτικότητα σε καφεΐνη εξαρτάται από την ποικιλία αλλά και τον τρόπο επεξεργασίας και παρασκευής του καφέ.
Επιπλέον ο καφές είναι πλούσιος σε αντιοξειδωτικές ενώσεις και ερευνάται η σχέση τους με την μείωση της χοληστερόλης στο αίμα.
Από την άλλη, η υπερκατανάλωση καφέ θα μπορούσε να προκαλέσει ανεπιθύμητες ενέργειες όπως ανησυχία, απώλεια λεπτών μηχανικών ελέγχων, ναυτία, αϋπνία, τρέμουλο, γρήγορη αναπνοή ακόμη και δηλητηρίαση (καφεϊσμός).
Όταν η τακτική κατανάλωση καφέ σταματάει απότομα, μερικά άτομα μπορεί να νιώσουν πονοκέφαλο, κούραση ή υπνηλία.
Στο παρακάτω βίντεο περιγράφεται με συντομία η επίδραση του καφέ στη λειτουργία του εγκεφάλου.
Σχετικοί σύνδεσμοι:
Η χημική ένωση του μήνα : Καφεΐνη
Μύθοι και αλήθειες για την καφεΐνη -EUFIC
Coffee Wikipedia
Coffee and depression: a short review of literature
Ένας από τους φανατικότερους πότες του ροφήματος στην ιστορία, ο Γάλλος συγγραφέας Honoré de Balzac (1799-1850) έγραψε γι' αυτό :
![]() |
Πηγή εικονας |
"...σπινθήρες που φωταγωγούν όλη τη διαδρομή μέχρι τον εγκέφαλο. Από εκείνη τη στιγμή, όλα βρίσκονται σε ταραχώδη κατάσταση. Οι ιδέες επιταχύνονται σαν τάγματα ενός μεγάλου στρατού στο θρυλικό πεδίο μάχης του, και ο πόλεμος μαίνεται. Μνήμες συσσωρεύονται, φωτεινές σημαίες υψώνονται. Το ιππικό της μεταφοράς αναπτύσσει υπέροχους καλπασμούς. Το πυροβολικό της λογικής πλησιάζει βιαστικά με βαγόνια που κροταλίζουν και φυσίγγια. Στη φαντασία, σκοπευτές κοιτούν και πυροβολούν. Ακολουθούν μορφές και σχήματα και χαρακτήρες. Το χαρτί απλώνεται με μελάνι-γιατί η νυχτερινή εργασία ξεκινά και ολοκληρώνεται με το χείμαρρο αυτού του μαύρου νερού, όπως μια μάχη αρχίζει και τελειώνει με μαύρη σκόνη".
Ιστορία
Το καφεόδεντρο και οι ιδιότητες του φαίνεται ότι πρώτη φορά εντοπίζονται στην Αιθιοπία. Πολλοί μύθοι συνοδεύουν την ανακάλυψη του. Σύμφωνα με τον πιο δημοφιλή ένας βοσκός παρατήρησε ότι οι κατσίκες του χοροπηδούσαν σαν τρελές μετά από την κατανάλωση των καρπών του δέντρου. Αλλού αναφέρεται ότι αρχικά χρησιμοποιούσαν τα φύλλα και όχι τον καρπό για την παρασκευή ροφήματος. Ακόμα και η προέλευση του ονόματος του καφέ είναι μυστήριο. Ίσως από το όνομα της περιοχής που ανακαλύφθηκε , Κάφα (ή Κέφα). Κατά μία άλλη εκδοχή οφείλει του όνομα του στην αραβική λέξη قهوة (qahwa) που είναι παραφθορά τμήματος της αρχικής αραβικής ονομασίας του καφέ, qahwat al-būnn, δηλαδή "κρασί του κόκκου".
Παρασκευή
![]() |
r : Coffea robusta , a:Coffea arabica m: Coffea robusta & Coffea arabica Πηγή εικόνας |
Το ρόφημα του καφέ παρασκευάζεται από τα καβουρδισμένα και αλεσμένα σπέρματα του καφεόδεντρου (coffea). 25 είδη καφεόδεντρων χρησιμοποιούνται για την παρασκευή καφέ, αλλά το περισσότερο από το 90% της παραγωγής προέρχεται από 2 μόνο ποικιλίες: την Coffea arabica και την Coffea canephora (ή robusta).
Ανάλογα με τον τρόπο επεξεργασίας και παρασκευής του, ο καφές διακρίνεται σε διάφορες κατηγορίες :
- ελληνικός (τούρκικος, κυπριακός, αραβικός κλπ) Πίνεται στη χώρα μας, την Τουρκία, τη Μέση Ανατολή και τις Αραβικές χώρες. Γίνεται με κονιορτοποιημένο καφέ και προαιρετικά ζάχαρη
- καφές φίλτρου γαλλικός Γίνεται με πολύ καβουρδισμένο και χονδροκομμένο καφέ. Χρησιμοποιείται καφετιέρα με φίλτρο, χάρτινο ή μεταλλικό.
- καφές φίλτρου αμερικάνικος Γίνεται με λιγότερο καβουρδισμένο και περισσότερο χονδροκομμένο καφέ. από το γαλλικό. Επίσης χρησιμοποιείται καφετιέρα με φίλτρο, χάρτινο ή μεταλλικό
- (καφές φίλτρου) εσπρέσσο Γίνεται από λεπτόκοκκο και περισσότερο καβουρδισμένο καφέ. Χρησιμοποιείται ειδική καφετιέρα , στην οποία δια μέσου του καφέ διέρχεται ατμός υπό πίεση
- στιγμιαίος Γίνεται από αφυδατωμένο αφέψημα. Θεωρείται ότι υστερεί ποιοτικά αλλά έχει ως πλεονέκτημα τον εύκολο τρόπο παρασκευής του
![]() |
Οι κόκκινοι καρποί του δέντρου αναπτύσσονται σε τσαμπιά και στο εσωτερικό τους φιλοξενούν τα σπέρματα (κόκκους) του καφέ, τα οποία είναι άοσμα προτού καβουρδιστούν. Πηγή εικόνας |
Οι διεγερτικές ιδιότητες του καφέ οφείλονται στην καφεΐνη, ένα αλκαλοειδές που διεγείρει το Κεντρικό Νευρικό Σύστημα, έχει τονωτική δράση, μειώνει την υπνηλία, έχει διουρητική δράση, βελτιώνει τη μνήμη και το συλλογισμό.Η περιεκτικότητα σε καφεΐνη εξαρτάται από την ποικιλία αλλά και τον τρόπο επεξεργασίας και παρασκευής του καφέ.
Επιπλέον ο καφές είναι πλούσιος σε αντιοξειδωτικές ενώσεις και ερευνάται η σχέση τους με την μείωση της χοληστερόλης στο αίμα.
Από την άλλη, η υπερκατανάλωση καφέ θα μπορούσε να προκαλέσει ανεπιθύμητες ενέργειες όπως ανησυχία, απώλεια λεπτών μηχανικών ελέγχων, ναυτία, αϋπνία, τρέμουλο, γρήγορη αναπνοή ακόμη και δηλητηρίαση (καφεϊσμός).
Όταν η τακτική κατανάλωση καφέ σταματάει απότομα, μερικά άτομα μπορεί να νιώσουν πονοκέφαλο, κούραση ή υπνηλία.
Στο παρακάτω βίντεο περιγράφεται με συντομία η επίδραση του καφέ στη λειτουργία του εγκεφάλου.
Σχετικοί σύνδεσμοι:
Η χημική ένωση του μήνα : Καφεΐνη
Μύθοι και αλήθειες για την καφεΐνη -EUFIC
Coffee Wikipedia
Coffee and depression: a short review of literature
Association between coffee consumption and serum lipid profile
Ο Ονορέ ντε Μπαλζάκ και οι 30.000 καφέδες www.lifo.gr
TRAITÉ DES EXCITANTS MODERNES -Textes libres
λέξεις κλειδιά: kafes, kafew, καφές , καφε, καφεόδεντρο, καφεοδεντρο, καφεΐνη, καφεινη, caffeine, coffee
Ο Ονορέ ντε Μπαλζάκ και οι 30.000 καφέδες www.lifo.gr
TRAITÉ DES EXCITANTS MODERNES -Textes libres
λέξεις κλειδιά: kafes, kafew, καφές , καφε, καφεόδεντρο, καφεοδεντρο, καφεΐνη, καφεινη, caffeine, coffee
Σχόλια